Kinh nghiệm dạy tiếng Anh cho trẻ em: Bắt đầu từ đâu?

Chào các bác, hôm nay tôi lại ngoi lên chia sẻ chút kinh nghiệm xương máu của mình trong cái vụ dạy tiếng Anh cho bọn trẻ con ở nhà. Nói thật là ban đầu tôi cũng thấy nó mông lung lắm, như kiểu mò kim đáy bể ấy, nhưng rồi cũng dần dần tìm ra được con đường sáng các bác ạ.

Khởi đầu gian nan

Lúc thằng cu lớn nhà tôi bắt đầu vào tuổi mẫu giáo, vợ chồng tôi cũng sốt sắng tìm hiểu cách dạy tiếng Anh cho nó. Nghe người ta bảo cho tiếp xúc sớm thì tốt, rồi thì tương lai rộng mở các kiểu. Thế là tôi cũng hăm hở lắm, mua đủ thứ sách truyện tranh tiếng Anh, rồi cả mấy cái app học tiếng Anh cho trẻ con nữa chứ. Nghĩ bụng là con mình tha hồ mà “tắm” trong tiếng Anh.

Ấy thế mà đời không như là mơ các bác ạ. Sách mua về thì nó chỉ xem hình được dăm ba bữa là chán, lật qua lật lại rồi vứt xó. App thì ban đầu cũng tò mò nghịch nghịch, xong rồi cũng đòi xem YouTube suốt. Tôi cũng thử mở mấy bài hát tiếng Anh thiếu nhi, nó nghe được vài lần rồi cũng thôi, đòi nghe “Con cò bé bé” mới chịu cơ. Thực sự lúc đấy tôi cũng nản, cảm giác như công sức của mình đổ sông đổ biển hết.

Kinh nghiệm dạy tiếng Anh cho trẻ em: Bắt đầu từ đâu?

Thay đổi cách tiếp cận

Sau một thời gian loay hoay mà không thấy hiệu quả, tôi bắt đầu ngồi ngẫm lại. Có lẽ mình đã sai ở đâu đó. Trẻ con nó có cách học riêng, không thể ép theo kiểu người lớn được. Tôi nhớ lại hồi bé mình học tiếng Việt cũng có ai bắt ngồi vào bàn răm rắp đâu, toàn là nghe ông bà bố mẹ nói chuyện hàng ngày rồi tự nhiên biết thôi.

Thế là tôi quyết định thay đổi chiến thuật. Thay vì ép con học, tôi tìm cách lồng ghép tiếng Anh vào các hoạt động hàng ngày của nó một cách tự nhiên nhất có thể.

Chơi cùng con: Đây là cách hiệu quả nhất mà tôi thấy. Bọn trẻ con nó thích chơi mà. Tôi bắt đầu chơi mấy trò đơn giản với nó, ví dụ như trò ú òa (peek-a-boo), rồi nói “Hello!”, “Goodbye!”. Lúc chơi xếp hình, tôi chỉ vào các khối màu rồi nói “red”, “blue”, “yellow”. Ban đầu nó chỉ nhìn thôi, nhưng dần dần cũng bắt chước theo.
Sử dụng flashcards một cách vui vẻ: Thay vì bắt nó ngồi học thuộc, tôi biến thành trò chơi. Ví dụ, tôi giơ thẻ hình con mèo lên hỏi “What’s this?”, rồi tự trả lời “It’s a cat! Meow meow”. Rồi tôi khuyến khích nó làm theo tiếng kêu của con vật. Cứ thế, mỗi ngày vài thẻ, không đặt nặng chuyện nó phải nhớ ngay.
Hát hò và vận động: Mấy bài hát tiếng Anh có giai điệu vui nhộn, dễ nhớ như “Baby Shark”, “Head, Shoulders, Knees and Toes” là công cụ tuyệt vời. Tôi thường mở nhạc rồi cùng con hát và nhảy theo. Vừa vui vừa học được từ vựng về các bộ phận cơ thể, hành động.
Đọc truyện tranh tiếng Anh (có hình ảnh): Tôi chọn những quyển truyện có hình ảnh to, rõ ràng, nội dung đơn giản. Tôi không dịch từng từ một mà cố gắng diễn đạt bằng hành động, giọng điệu để nó hiểu nội dung. Thỉnh thoảng chỉ vào nhân vật, đồ vật rồi nói tên bằng tiếng Anh.
Xem phim hoạt hình tiếng Anh (có chọn lọc): Những bộ phim hoạt hình như Peppa Pig, Paw Patrol có ngôn ngữ đơn giản, lặp đi lặp lại, rất phù hợp cho trẻ mới bắt đầu. Tôi thường ngồi xem cùng con, thỉnh thoảng nhắc lại một vài từ đơn giản mà nhân vật nói. Quan trọng là không cho xem quá nhiều, chỉ khoảng 15-20 phút mỗi lần thôi.
Tạo môi trường: Thỉnh thoảng, trong các hoạt động hàng ngày, tôi cố gắng chêm vào một vài từ tiếng Anh đơn giản. Ví dụ, lúc ăn cơm, tôi nói “Eat yummy yummy food”. Lúc đi tắm, tôi nói “Let’s take a bath”. Không cần phải nói cả câu dài, chỉ cần những từ khóa quan trọng.

Những điều tôi nhận ra và kết quả

Sau một thời gian kiên trì áp dụng mấy cách trên, tôi thấy thằng cu nhà tôi bắt đầu có những tiến bộ rõ rệt. Nó không còn sợ tiếng Anh nữa, thậm chí còn tỏ ra thích thú khi được chơi mấy trò có liên quan đến tiếng Anh. Thỉnh thoảng, nó tự dưng bật ra được vài từ như “apple”, “dog”, “car” một cách rất tự nhiên. Cái quan trọng nhất là nó vui vẻ khi học, chứ không phải bị ép buộc.

Điều cốt lõi tôi rút ra được là:

Phải kiên nhẫn: Dạy trẻ con không thể ngày một ngày hai được. Phải từ từ, mưa dầm thấm lâu.
Tạo không khí vui vẻ: Học mà chơi, chơi mà học. Đừng biến việc học thành gánh nặng cho con.
Không đặt nặng ngữ pháp: Ở giai đoạn này, quan trọng là con làm quen với âm thanh, từ vựng, và cảm thấy thích thú với ngôn ngữ. Ngữ pháp từ từ rồi học sau.
Đừng sợ con nói sai: Cứ để con tự do thể hiện, sai thì mình sửa nhẹ nhàng, không la mắng.
Chính bố mẹ cũng phải học: Mình cũng phải trau dồi thêm vốn từ để có thể tương tác với con. Không cần phải giỏi như giáo viên, chỉ cần những từ vựng, mẫu câu đơn giản hàng ngày là được.

Đến giờ thì thằng cu thứ hai nhà tôi cũng đang được áp dụng theo cách này. Trộm vía là nó cũng hợp tác lắm. Tất nhiên mỗi đứa trẻ một tính, có thể cách này hợp với con tôi nhưng chưa chắc đã hợp với tất cả. Nhưng tôi nghĩ cái tinh thần chung là tạo sự vui vẻ và kiên nhẫn thì áp dụng cho ai cũng được.

Đó là vài dòng chia sẻ thực tế từ kinh nghiệm của bản thân tôi. Hy vọng có thể giúp ích được phần nào cho các bác đang trên hành trình đồng hành cùng con học tiếng Anh. Chúc các bác thành công nhé!